Reagovanja na suđenje
Iz pobrojanih i nepobrojanih slučajeva mogu da se sastave najmanje tri državne reprezentacije, zajedno sa stručnim i političkim rukovodstvima.
Šta ti znaš, šta oni misle o jugoslovenskoj fudbalskoj stvarnosti i drugoj stvarnosti u Jugoslaviji, druže Ivane Ivanoviću, književniče, duhovni oče fudbalera Jugovića, autoru romana “Crveni kralj”? Možda je i trebalo da budeš osuđen jer je tvoj Jugović ipak jedan naivčina prema svima njima skupa i većini pojedinačno! A sve to piše u novinama, nećemo li to čitati i u romanima? Da ove oko fudbala treba osuđivati, to je tačno, ali, drugovi sudije, treba li osuđivati jednog pisca? SLUČAJ PISCA Ova presuda se ne može posmatrati više ni kao presuda za učinjeno delo, koje, primeri pokazuju, ne postoji, prema stanju koje je u stvarnosti i koje je u knjizi, ni kao presuda piscu, već kao presuda jednom kritičkom stavu prema takvom stanju! Potom, ovo je presuda i jednom delu koje se nalazi u sklopu savremene jugoslovenske književnosti. Na stranu to što su sudije preuzele ulogu književnih kritičara, oni su ovakvom presudom preuzeli rizik, ako su ga svesni, pred istorijom, koja se stvara i na osnovu dokumenata, a sudska presuda je dokumenat.
Istorija nas uči da je svaka presuda piscima od Ovidija, do Dostojevskog i posle (kod nas Kočić, Domanović…) pretvarala u osude doba koje ju je donosilo.
Ima li pravo jedan Sud da nanese, pred istorijom, makar fudbalskom, svakako književnom, mrlju jednom društvu? Jesu li toga sudije svesne? Nisu li promislili o ovoj odgovornosti? Može li jedna neodgovorna presuda biti isto što i diverzija? Jesu li to politički poeni, kad svaka opština želi da ima svoj književno-politički slučaj (Valjevo, Titovo Užice, Čačak…)? Misli li se, što nisam siguran, da nije isto suditi piscu i suditi bilo kom politič kom krivcu? Vodi li se računa kako će to odjeknuti u inostranstvu? A kod nas (nije važno)? Ako se to češće upražnjava, mislim na ovakve osude, onda stvarno treba biti dobronameran prema našoj zemlji i prema našoj književnosti, pa shvatiti (svuda u svetu) da našim piscima nisu “verba praescripta” (propisane reči)! “Krivično delo” Ivana Ivanovića je takvo da zavisi od slobodne procene i tužioca i sudija (a da se ta procena ne kosi sa ustavnom odredbom o slobodi stvaralaštva). Da bi ta ocena bila što jasnija i što preciznija, Sud je tražio veštačenje u formi recenzija, od pozvanih. Poznato je (prema intervjuu u “Borbi”) da je recenzija profesora etike na Beogradskom univerzitetu, dr Vuka Pavićević a, izričito tvrdila da u romanu “Crveni kralj” nema političke diverzije! Zašto je Sud tražio recenziju, ako je nije uvažio, da li se porota smatrala pozvanijom, da je da? Postoje i verovanja da se iza toga stiču lične težnje i lokalne raspre… U to ne treba verovati… Premda, i to je moguće… Nekakve netrpeljivosti ima prema Ivanu Ivanoviću. Toj netrpeljivosti sud nije mogao podleći… Sin nikad ne može odgovarati za očeve grehe… Ne verujem i bilo bi tužno da je tako. Kao što ne treba verovati da je Prokuplju potrebno proganjanje Ivana Ivanovića kao što je to nekad Vranje učinilo od Bore Stankovića da bi danas bilo poznato kao Borino Vranje (nemam nameru da poredim Ivanovića i Boru Stankovića, ali bi se po kriterijima ove kazne da je živ Bora Stanković mogao osuditi na doživotni zatvor). Prokuplje ima razumevanja za književnost, primer su Drainčeve večeri. Nije li dug prema mrtvim pružiti živim mogućnost da stvaraju? Nije to slučaj samo Prokuplja, to je slučaj svih, uz časne izuzetke, gradova u Srbiji i njihov odnos prema stvaraocima iz njihovih sredina. Koliko je gorka šala Brane Petrovića: “Ja sam oslobodio Čačak onog dana kad sam iz njega otišao!” ZAKLJUČAK Zaključak iz presude i iz života Ivana Ivanovića mogao bi da glasi: “Nema prava obesni Ivan Ivanović da vređa sirote fudbalske proletere koji se prodaju za stotine hiljada dolara, a u njegovu tročlanu porodicu već tri godine nije stigla nijedna plata (svoju profesorsku izgubio je objavljivanjem “Crvenog kralja”).” Pravi zaključak glasi: Nekoliko ovakvih presuda mogu ućutkati (ili bar učiniti nesigurnim) sve one kojima je zanimanje pisana reč! Kada bi Ivan Ivanović mogao da spremi svoga Jugovića za reprezentaciju, pa da nas svojim golom Grcima uvede u neko takmičenje, onda bi presuda od dve godine postala nevažeća! Jež, br. 1846, 15. novembar 1974. Milovan Vitezović POVODOM NAPISA “ZAŠTO JE OSUĐEN IVAN IVANOVIĆ” OVO JE I ODGOVOR VRHOVNOM SUDU SR SRBIJE Nedavno je Okružni sud u Prokuplju, Ivana Ivanovića, biv. iz Kuršumlije, sada sa stanom u Beogradu, osudio zbog izvršenog krivičnog dela na štetu SFRJ, njenih organa i predstavnika.
U listu “Jež”, broj 1846, od 15. novembra 1974. godine objavljen je članak Milovana Vitezovića, pod naslovom: “Zašto je osuđen Ivan Ivanović”? U ovom članku Milovan Vitezović napada sud zbog osude Ivana Ivanović a, pokušavajući da, u ovom članku, Ivana Ivanovića, pisca romana “Crveni Kralj” i drugih publikacija, predstavi kao čoveka koji kritički ocenjuje određene pojave i da nema namere za povredom ugleda SFRJ, njenih organa i predstavnika.
Opštinski komitet Saveza komunista u Kuršumliji na proširenom sastanku održanom na dan 12. decembra 1974. godine, osudio je delovanje Ivana Ivanović a, kao i pomenuti članak druga Vitezovića, kojim se pokušava da se pod vidom stvaralaštva omogući pojedincima kakav je Ivan Ivanović, nesmetano neprijateljsko delovanje protivu našeg samoupravnog sistema.
Međutim, Opštinski komitet Saveza komunista iz Kuršumlije je jednoglasno zaključio da je odluka Okružnog suda u Prokuplju, kojom je osuđen Ivan Ivanović, naišla na široko odobravanje radnih ljudi u ovoj komuni i radnih ljudi i građana Toplice.
Sve publikacije Ivana Ivanovića, knjiga “Crveni Kralj”, “Roman oko romana Crveni Kralj”, priče “Moj brat Dinde Arizanović” i “Kučkini sinovi”, su uperene protiv društveno-političkog sistema SFRJ, protiv linije Saveza komunista, protivu samoupravnog socijalizma u našoj zemlji.
Pri tome, Ivan Ivanović, napada politiku Saveza komunista Jugoslavije i organizaciju Saveza komunista u Toplici, napada organe državne bezbednosti i unutrašnjih poslova, učesnike narodnooslobodilačkog rata i narodne revolucije, što znači vitalne interese našeg samoupravnog socijalističkog društva.
Knjiga Ivana Ivanovića “Crveni Kralj”, predstavlja politički pamflet najcrnje vrste. Kao takva knjiga je i konačno zabranjena odlukom Okružnog suda u Pančevu i Vrhovnog suda Vojvodine.
Time su i naši pravosudni organi, kao nadležni, dali svoj sud ovoj knjizi “Crveni kralj”. Takve su mu i sve druge publikacije, jer Ivan Ivanović, svesno nastoji da sve vidi crno u ovom društvu i pokušava da ga ocrni iz neprijateljskih pobuda.
Ivan Ivanović, je bio i profesor Gimnazije u Kuršumliji. Isključen je iz Radne zajednice Gimnazije u Kuršumliji, zbog neprijateljskog rada i delovanja. Nasuprot tome, odmah je primljen u društvo književnika Srbije.